Soğukta aracın çalışmaması çoğunlukla akü, ateşleme sistemi, kızdırma bujileri, yakıt sistemi veya marş motoruyla ilgili bir sorundan kaynaklanır. Kaynağı daraltmak için ilk bakılacak nokta, marş sırasında aracın çıkardığı ses ve motorun verdiği tepkidir. Düşük sıcaklıkta akünün kapasitesi azaldığı ve dizel araçlarda kızdırma sistemi devreye girdiği için bu iki başlık kışın daha sık öne çıkar.
Marşa basıldığında duyulan ses, sorunun hangi sistemde olduğu konusunda ilk ipucunu verir. Ancak yalnızca sese bakarak kesin teşhis konulmaz; gösterge panelindeki uyarılar ve motorun davranışı da birlikte değerlendirilir.
Marşa basıldığında hiçbir ses gelmiyorsa akü, akü bağlantıları, marş devresi veya marş motoru kaynaklı bir sorun söz konusu olabilir. Akü tamamen boşalmışsa farlar ve gösterge paneli gibi elektrikli sistemler de normal çalışmaz.
Akü kutup başlarındaki gevşeklik veya oksitlenme de marş sistemine yeterli akımın ulaşmasını engeller. Bu nedenle ilk kontrol edilecek nokta bağlantılardır.
Motor normalden yavaş dönüyor ve marş sırasında zorlanma hissediliyorsa ilk şüphelenilecek parça aküdür. Soğuk hava, kapasitesi azalmış bir akünün marş için gereken akımı vermesini zorlaştırır. Akünün yanında kutup başları, kablo bağlantıları ve şarj sistemi de kontrol edilir.
Marş motoru normal hızda dönüyor ancak motor çalışmıyorsa sorun elektrik tarafında değil, yanma için gereken koşullarda aranır. Benzinli araçlarda ateşleme sistemi, dizel araçlarda kızdırma sistemi ve her iki motor tipinde yakıt akışı bu noktada öne çıkar.
Düşük sıcaklık; aracın elektrik, yakıt ve motor sistemleri üzerindeki yükü artırır. Normal koşullarda kendini belli etmeyen zayıflıklar bu nedenle soğuk havalarda ortaya çıkar.
Kapasitesi azalmış bir akü, soğuk havada marş için gereken gücü sağlayamaz. Gevşek veya oksitlenmiş kutup başları da elektrik akışını düşürür. Marşın ağır dönmesi, farların belirgin şekilde zayıflaması veya elektrik sisteminde düzensizlik görülmesi akünün kontrol edilmesi gerektiğini gösterir. Akü değişimi ihtiyacı bu ölçümlerin ardından netleşir.
Dizel motorlarda kızdırma bujileri, soğuk çalıştırma sırasında yanma odasının gerekli sıcaklığa ulaşmasına yardımcı olur. Bujilerden birinde veya kızdırma kontrol ünitesinde sorun olması, motorun geç çalışmasına ya da hiç çalışmamasına yol açar. Bu durumda kızdırma bujisi değişimi için servis kontrolü gerekir.
Benzinli motorlarda buji, ateşleme bobini ve ilgili elektrik bağlantılarındaki sorunlar soğuk çalıştırmayı zorlaştırır. Aşınmış bujiler kıvılcım kalitesini düşürür. Motorun zor çalışması tek başına buji arızası anlamına gelmediğinden ateşleme sistemi bütün olarak değerlendirilir.
Tıkalı bir yakıt filtresi yakıt akışını kısıtlar ve soğuk havada bu etki daha belirgin hâle gelir. Özellikle dizel araçlarda yakıtın düşük sıcaklıkta akışkanlığını koruması önemlidir. Bakımı geciken araçlarda yakıt filtresi değişimi gerekebilir.
Akü sağlam olduğu hâlde marş motoru yavaş dönüyor, düzensiz çalışıyor veya hiç çalışmıyorsa arıza marş motorunun kendisinde olabilir. Marş motoru motoru ilk hareket ettiren sistem olduğu için buradaki bir arıza çalışmayı doğrudan engeller. Elektrik bağlantılarının ve marş motorunun servis tarafından kontrol edilmesi gerekir.
Dizel motorlarda kızdırma sistemi, benzinli motorlarda ateşleme sistemi soğuk çalıştırmanın belirleyici parçasıdır. Bu nedenle aracın motor tipi bilinmeden tek bir parça sorunun nedeni olarak değerlendirilmez.
|
Kontrol noktası |
Dizel araç |
Benzinli araç |
|---|---|---|
|
Akü |
Marş gücü için belirleyici |
Marş gücü için belirleyici |
|
Kızdırma bujisi |
Kontrol edilir |
Bulunmaz |
|
Ateşleme bujisi |
Bulunmaz |
Kontrol edilir |
|
Yakıt sistemi |
Yakıt akışı ve filtre kontrolü |
Yakıt akışı ve basınç kontrolü |
|
Marş motoru |
Kontrol edilir |
Kontrol edilir |
Evet. Hava soğudukça motor yağının akışkanlığı azalır ve ilk çalıştırma sırasında mekanik direnç artar. Bu nedenle üreticinin belirttiği viskozite sınıfına uygun yağ kullanılması gerekir. Bakım aralığı geçmişse motor yağı değişimi sırasında aracın gereksinimlerine uygun ürün tercih edilir.
Soğutma sistemindeki sıvı donma koşullarına karşı yeterli koruma sağlamıyorsa düşük sıcaklıkta donarak genleşir ve soğutma sistemi parçalarıyla motor bloğuna zarar verme riski oluşturur. Bu nedenle sıvının seviyesi kadar donma noktası da ölçülür; gerektiğinde antifriz değişimi yapılır.
Motoru arka arkaya ve uzun süre marşla zorlamak doğru değildir. Bu davranış akünün daha fazla boşalmasına ve marş motorunun gereksiz yere ısınmasına neden olur.
Aracı iterek çalıştırmak modern araçların büyük bölümünde uygun bir yöntem değildir. Motoru çalıştırmak için yanıcı sprey veya rastgele katkı kullanmak da motor ve yakıt sistemi açısından risk oluşturur. Bunun yerine marşın nasıl döndüğü, gösterge panelindeki uyarılar ve aracın verdiği diğer belirtiler değerlendirilir.
Marşın yavaş dönmesi veya elektrik sisteminin zayıf çalışması akü sorununa işaret ediyorsa önce akü ve bağlantıları kontrol edilir. Akü tamamen boşalmışsa uygun koşullarda takviye yapılır; şarj seviyesi yetersizse akü şarj etme işlemi uygulanır.
Akünün kullanım ömrü dolmuşsa veya ölçümde kapasitesi yetersiz çıkıyorsa değişim gündeme gelir. Aküyü boşaltan temel neden belirlenmeden yalnızca şarj etmek kalıcı çözüm sağlamaz; şarj devresi ve alternatör de kontrol edilir.
Takviye sonrasında araç yeniden çalışmıyorsa veya aynı sorun kısa aralıklarla tekrarlıyorsa servis kontrolü gerekir. Marş motorunun hiç dönmemesi, motorun normal çevrilmesine rağmen çalışmaması ve gösterge panelinde arıza uyarısı görülmesi de uzman kontrolünü gerektirir.
Sorunun kaynağı net değilse arıza tespiti ile sistemlerin taranması, gereksiz parça değişiminin önüne geçer.
Soğuk havada çalıştırma sorunlarını azaltmanın yolu, kış gelmeden önce aracın temel sistemlerini kontrol ettirmektir. Kış öncesinde aşağıdaki başlıklar gözden geçirilir:
Bu kontrollerin arıza oluştuktan sonra tek tek yapılması yerine araç kış bakımı kapsamında birlikte planlanması daha sağlıklı bir yaklaşımdır.
Soğukta çalışmayan bir araçta sorunun kaynağı her zaman akü olmaz; marşın verdiği tepki, motor tipi ve diğer belirtiler birlikte değerlendirilerek yakıt sisteminden ateşlemeye kadar farklı noktalar kontrol edilir. Türkiye'nin en güvenilir hızlı bakım servisi Otopratik noktalarında bu kontroller periyodik bakım kapsamında yapılır. İşlem tutarlarını servis fiyat listesinden inceleyebilir, size en yakın oto servis noktasını belirleyerek online araç bakım randevusu oluşturabilirsiniz.
Araç Bakımı
Randevu Al
